ამის შესახებ ევროკომისიის პრესსპიკერმა ანა-კაისა იტკონენმა განაცხადა, როდესაც უპასუხა შეკითხვას რუსეთის ვიცე-პრემიერ ალექსანდრ ნოვაკის მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაზე, რომლის თანახმადაც, ევროკავშირმა 2022 წლიდან დღემდე რუსეთისგან 320,7 მილიარდი დოლარის ღირებულების ენერგორესურსები შეიძინა.
იტკონენმა აღნიშნული თანხის დადასტურებისგან თავი შეიკავა და ყურადღება გაამახვილა იმაზე, რომ ევროკავშირში რუსულ ენერგორესურსებზე დამოკიდებულების შემცირების ტენდენცია მკაფიოა.
„არ ვაპირებ სხვა ადამიანების მიერ დასახელებული ციფრების დადასტურებას. რისი დადასტურებაც შემიძლია, არის ის, რომ რუსეთზე ჩვენი დამოკიდებულების მკვეთრად შემცირების ტენდენცია აშკარაა: 2022 წელს ეს მაჩვენებელი 45% იყო, ახლა კი 12%-ს შეადგენს“, – განაცხადა ევროკომისიის პრესსპიკერმა.
მისი განმარტებით, რუსული ენერგორესურსების იმპორტის ეტაპობრივი შეწყვეტა ევროკავშირის მიერ მიღებული კანონმდებლობით არის გათვალისწინებული. შეზღუდვების ამოქმედების ვადები განსხვავდება ენერგორესურსებისა და მოქმედი კონტრაქტების მიხედვით.
იტკონენის განცხადებით, ევროკავშირის მიზანია, 2027 წლის ბოლომდე რუსეთიდან ბუნებრივი აირისა და თხევადი ბუნებრივი აირის იმპორტი სრულად შეწყდეს.
„ამ ეტაპზე რუსეთიდან ენერგორესურსების გარკვეული ნაწილის იმპორტი ჯერ კიდევ დაშვებულია, თუმცა მისი საბოლოო შეწყვეტის ვადა მომავალი წელია. ჩვენი მიზანია, მომავალი წლის ბოლომდე რუსეთიდან ბუნებრივი აირისა და თხევადი ბუნებრივი აირის იმპორტი სრულად შევაჩეროთ“, – აღნიშნა მან.
ევროკომისიის წარმომადგენელმა განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა იმ სისწრაფეზე, რომლითაც ევროკავშირის წევრმა სახელმწიფოებმა რუსულ ენერგომატარებლებზე დამოკიდებულების შემცირება შეძლეს.
მისი თქმით, 2022 წელს, როდესაც რუსეთმა ევროკავშირში გაზის ექსპორტი ცალმხრივად შეამცირა, ბევრი ეჭვქვეშ აყენებდა ენერგომომარაგების სისტემის სწრაფი გარდაქმნის შესაძლებლობას. მიუხედავად ამისა, ევროკავშირმა ალტერნატიულ მომწოდებლებზე გადასვლისა და რუსული გაზის იმპორტის შემცირების მიმართულებით მნიშვნელოვანი ნაბიჯები გადადგა.
„ბევრს არ სჯეროდა, რომ ცვლილებების ასე სწრაფად განხორციელება შესაძლებელი იქნებოდა მას შემდეგ, რაც რუსეთმა 2022 წელს ევროკავშირში გაზის ექსპორტი ცალმხრივად შეამცირა. დღეს კი რუსული გაზის იმპორტის დონე ძალიან დაბალია“, – განაცხადა იტკონენმა.
ევროკომისიის პრესსპიკერმა კიდევ ერთი მაჩვენებელი დაასახელა, რომლის თანახმადაც, 2023 წელს ევროკავშირის მიერ წიაღისეული საწვავის შესყიდვაზე გაწეული მთლიანი დანახარჯების მხოლოდ 6% მოდიოდა რუსეთზე.
ამასთან, მან აღნიშნა, რომ კონკრეტული ფინანსური მოცულობების დადასტურებას არ აპირებს, რადგან ევროკომისიისთვის მთავარი გრძელვადიანი ტენდენცია და რუსულ ენერგორესურსებზე დამოკიდებულების საბოლოოდ აღმოფხვრაა.
„ჩვენთვის მნიშვნელოვანია, რა მოხდება გრძელვადიან პერსპექტივაში და ეს ტენდენცია ძალიან ნათელია“, – განაცხადა იტკონენმა.
ევროკომისიის განმარტებით, იმპორტის სრული შეწყვეტის პროცესი ეტაპობრივად მიმდინარეობს და დარჩენილი კონტრაქტებისთვის შესაბამისი გარდამავალი ვადებია განსაზღვრული.
ცნობისთვის, რუსეთის ვიცე-პრემიერმა ალექსანდრ ნოვაკმა განაცხადა, რომ ევროკავშირმა მხოლოდ 2026 წლის დასაწყისიდან 21,3 მილიარდი დოლარის ღირებულების რუსული ენერგორესურსები შეიძინა, ხოლო 2022 წლიდან შესყიდვების ჯამურმა მოცულობამ 320,7 მილიარდ დოლარს მიაღწია.
ნოვაკის თქმით, სანქციებისა და შეზღუდვების მიუხედავად, რუსეთის ენერგორესურსების მიწოდება ევროკავშირის ზოგიერთ სექტორში კვლავ გრძელდება.
ევროკომისიას ნოვაკის მიერ დასახელებული თანხები არ დაუდასტურებია. ამასთან, ევროკომისიის მიერ გამოცხადებული 2027 წლის ვადა კონკრეტულად რუსული ბუნებრივი აირისა და თხევადი ბუნებრივი აირის იმპორტის სრულად შეწყვეტას ეხება და არა ყველა სახის ენერგორესურსის ერთდროულ აკრძალვას.
წყარო: ევროკომისიის პრესსპიკერის განცხადება
